Urlop w okresie wypowiedzenia – czy pracownik musi go wykorzystać?

Okres wypowiedzenia to czas porządkowania spraw po obu stronach stosunku pracy. Bardzo często pojawia się wtedy pytanie o urlop wypoczynkowy: czy pracownik musi go wykorzystać i kiedy może liczyć na ekwiwalent pieniężny?

Odpowiedź nie jest jednoznaczna, a wiele zależy od decyzji pracodawcy. Poniżej wyjaśniam, jak wygląda to w praktyce i na co warto zwrócić uwagę.

Pracodawca może wysłać pracownika na urlop – nawet bez jego zgody

Jeżeli pracownik jest w okresie wypowiedzenia, pracodawca ma prawo jednostronnie udzielić mu urlopu wypoczynkowego – zarówno bieżącego, jak i zaległego.

Nie ma przy tym znaczenia, kto złożył wypowiedzenie (pracownik czy pracodawca), ani to, czy pracownik chce z tego urlopu skorzystać, co wynika wprost z art. 167¹ Kodeksu pracy.

Dla pracownika oznacza to, że jeśli pracodawca wyśle go na urlop w okresie wypowiedzenia, to nie może się temu sprzeciwić.

Z kolei dla pracodawcy ma to takie znaczenie, że nakazując pracownikowi wykorzystanie urlopu wypoczynkowego, uwalnia się od obowiązku zapłaty ekwiwalentu w całości lub części. Takie działanie jest w pełni dopuszczalne przez prawo.

Co w przypadku, gdy urlop nie zostanie udzielony?

Może się zdarzyć, że:

• pracodawca potrzebuje pracownika do końca umowy,
• strony wspólnie ustalą, że urlop nie będzie wykorzystywany,
• lub z innych powodów udzielenie urlopu nie będzie możliwe.

W takiej sytuacji pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Ekwiwalent przysługuje pracownikowi niezależnie od przyczyny niewykorzystania urlopu, a także wtedy, gdy liczba dni urlopu przekracza liczbę dni pozostałych do końca umowy.

Czy pracownik może sam wnioskować o urlop w okresie wypowiedzenia?

Tak. Jeżeli to pracownikowi zależy na wykorzystaniu urlopu, może złożyć wniosek urlopowy.

Należy jednak liczyć się z tym, że taki wniosek nie zobowiązuje pracodawcy do udzielenia urlopu. Pracodawca może potrzebować pracownika do końca trwania łączącej strony umowy – w całym okresie wypowiedzenia lub w jego części.

Podsumowanie

Wykorzystanie urlopu w okresie wypowiedzenia nie zawsze zależy od woli pracownika. Należy liczyć się z tym, że pracodawca może jednostronnie zadecydować o wykorzystaniu tego urlopu, a pracownik nie może się temu sprzeciwić.

Jednocześnie pracownik może też samodzielnie wystąpić o udzielenie mu urlopu wypoczynkowego w wybranym terminie, w trakcie trwania okresu wypowiedzenia. Pracodawca nie ma jednak obowiązku takiego wniosku uwzględnić.

Jeśli pracownik nie wykorzysta całego urlopu wypoczynkowego, wówczas przysługuje mu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane dni.

Najczęściej zadawane pytania

Czy pracownik może odmówić pójścia na urlop w okresie wypowiedzenia?

Nie. Jeżeli pracodawca wyznaczy pracownikowi urlop wypoczynkowy w okresie wypowiedzenia, pracownik musi z niego skorzystać. Zgoda pracownika lub jej brak nie ma znaczenia (art. 167¹ Kodeksu pracy).

Kiedy pracownikowi przysługuje ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy?

Ekwiwalent pieniężny przysługuje wtedy, gdy cały urlop nie zostanie wykorzystany do dnia rozwiązania umowy o pracę. Dotyczy to również sytuacji, gdy liczba dni urlopu jest większa niż liczba dni pozostałych do końca okresu wypowiedzenia.

Czy złożenie wniosku urlopowego w okresie wypowiedzenia wiąże pracodawcę?

Nie. Pracownik może złożyć wniosek o urlop w okresie wypowiedzenia, ale pracodawca nie ma obowiązku go uwzględnić.