Urlop uzupełniający – nowe prawo dla rodziców noworodków
19 marca 2025 roku weszły do prawa pracy zmiany dotyczące urlopu uzupełniającego. Komu ten urlop przysługuje? Jak dużo go jest? Co się może zadziać po powrocie do pracy? Zapraszam do lektury!
Nowy przepis w Kodeksie pracy
Na podstawie ustawy zmieniającej, do Kodeksu pracy został wprowadzony art. 1802. Zgodnie z nim, urlop uzupełniający przysługuje pracownicy lub pracownikowi – ojcu wychowującemu dziecko w sytuacji, gdy dziecko urodzi się przedwcześnie, z niską wagą lub z innych przyczyn będzie musiało być hospitalizowane w pierwszych tygodniach życia.
I tak, urlop uzupełniający dotyczy rodziców dzieci, które urodziły się:
- przed 28. tygodniem ciąży lub z wagą nie przekraczającą 1000 g, aż do 15. tygodnia po porodzie;
- między 28. a 37. tygodniem ciąży, gdy masa urodzeniowa dziecka przewyższa 1000 g – do 8. tygodnia po porodzie,
- po 37. tygodniu ciąży, jeśli pobyt dziecka w szpitalu przekroczył 2 dni pomiędzy 5. a 28. dniem życia dziecka, przy czym urlop uzupełniający przysługuje za każdy tydzień spędzony przez dziecko w szpitalu między jego 5. dniem a 8. tygodniem życia.
Każdy rozpoczęty tydzień hospitalizacji dziecka równa się tygodniowi urlopu, przy czym okresy pobytu dziecka w szpitalu odpowiednio do 8. tygodnia lub 15. tygodnia po porodzie sumują się.
A co, jeśli pracownik spodziewa się więcej niż jednego potomka?
W takiej sytuacji urlop uzupełniający będzie naliczany z uwzględnieniem wagi tego z dzieci, które w momencie porodu ważyło najmniej oraz pobytu w szpitalu tego dziecka, które wymagało najdłuższej hospitalizacji.
Jak ubiegać się o udzielenie urlopu uzupełniającego?
To proste – podobnie jak przy urlopie macierzyńskim, pracownica lub pracownik – ojciec wychowujący dziecko powinni złożyć wniosek do pracodawcy o udzielenie urlopu uzupełniającego. Wniosek może zostać złożony pisemnie lub elektronicznie. Do wniosku należy dołączyć dokumentację szpitalną potwierdzającą, w którym tygodniu ciąży dziecko się urodziło, jaką masę miało bezpośrednio po porodzie oraz jak długo i w jakim okresie przebywało w szpitalu.
Pracodawca powinien zostać poinformowany o zamiarze skorzystania z urlopu uzupełniającego najpóźniej na 21 dni przed zakończeniem urlopu macierzyńskiego i wówczas ma obowiązek udzielenia tego urlopu.
Urlop uzupełniający jak urlop macierzyński
Urlop uzupełniający ma taką samą ochronę i wiąże się z podobnymi przywilejami, jak urlop macierzyński. Oznacza to, że w okresie trwania tego urlopu pracodawca nie może zwolnić pracownika. Co więcej, pracownik w czasie urlopu uzupełniającego zachowuje prawo do zasiłku macierzyńskiego.
Po powrocie z urlopu uzupełniającego pracodawca ma obowiązek dopuszczenia pracownika do pracy na ostatnim zajmowanym przez niego stanowisku. Jeśli nie ma takiej możliwości, bo dotychczasowe stanowisko zostało zlikwidowane, pracodawca powinien zapewnić stanowisko równorzędne, na warunkach nie gorszych i za wynagrodzeniem nie niższym, niż wynikałoby to z wcześniej zajmowanego stanowiska.
To warto wiedzieć
- Urlop uzupełniający należy wykorzystać bezpośrednio po urlopie macierzyńskim.
- Z urlopu uzupełniającego możesz skorzystać także wtedy, gdy dziecko urodziło się przed dniem wejścia w życie przepisów o tym urlopie, ale nadal korzystasz z urlopu macierzyńskiego, urlopu związanego z adopcją albo związanego z przyjęciem dziecka do rodziny zastępczej.
- Urlop uzupełniający jest Twoim prawem, nie obowiązkiem – jeśli nie chcesz, nie musisz z niego korzystać.
Najczęściej zadawane pytania
Komu przysługuje urlop uzupełniający?
Urlop uzupełniający przysługuje matce lub ojcu wychowującemu dziecko, gdy urodziło się ono przedwcześnie, z niską wagą urodzeniową lub było hospitalizowane w pierwszych tygodniach życia.
Ile wynosi urlop uzupełniający?
Wymiar zależy od tygodnia ciąży, w którym doszło do porodu albo wagi dziecka po porodzie. Każdy tydzień hospitalizacji równa się tygodniowi urlopu, z ograniczeniem odpowiednio do 8 albo 15 tygodni urlopu.
Kiedy należy złożyć wniosek o urlop uzupełniający?
Wniosek należy złożyć najpóźniej 21 dni przed zakończeniem urlopu macierzyńskiego. Można go złożyć pisemnie lub elektronicznie, dołączając dokumentację szpitalną.
Czy pracodawca może zwolnić pracownika na urlopie uzupełniającym?
Nie. Urlop uzupełniający zapewnia taką samą ochronę jak urlop macierzyński – pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w tym okresie.
Czy urlop uzupełniający jest obowiązkowy?
Nie. Urlop uzupełniający jest prawem, nie obowiązkiem pracownika. Jeśli nie chcesz z niego skorzystać, możesz wrócić do pracy bezpośrednio po urlopie macierzyńskim.